Autorijden en je rijbewijs aanvragen of verlengen

Waar moet je rekening mee houden als je gaat autorijden met diabetes? Waar krijg mee te maken als je een nieuw rijbewijs gaat aanvragen of wilt verlengen? Lees onze informatie en tips.

Als je diabetes hebt, kun je in principe prima autorijden. Het is wel belangrijk dat je hypo’s op tijd voelt aankomen en weet wat te doen als je er een hebt. Lees de tips om veilig de weg op te gaan!

Een goede autoverzekering

Sluit je autoverzekering af via DVN en krijg ledenkorting of een betere dekking.

Je hebt diabetes en je wilt een rijbewijs aanvragen of verlengen

Iedereen die voor het eerst een rijbewijs aanvraagt, moet vooraf een Gezondheidsverklaring (voorheen Eigen Verklaring) invullen. Ook mensen zonder diabetes. Op deze verklaring staat de vraag of je diabetes hebt. Als dat zo is, ben je verplicht deze vraag met ‘ja’ te beantwoorden. Vervolgens moet je bij iedere verlenging opnieuw de Gezondheidsverklaring invullen.

Wat moet je doen?

Dit zijn de stappen voor het aanvragen of verlengen van je rijbewijs:

  1. Begin op tijd! De verlenging kan wel 4 maanden in beslag nemen. Haal dus ruim van tevoren (4 maanden) een Gezondheidsverklaring (voorheen: Eigen Verklaring) bij je gemeente of download hem.

  2. Vul de Gezondheidsverklaring in. Hierop verwijs je in de ruimte die bedoeld is voor je behandelaar naar het Vragenformulier Diabetes Mellitus (zie punt 4).

  3. Print dit onderdeel van de Regeling Eisen Geschiktheid 2000 uit en geef hem aan je behandelaar zodat die hem kan gebruiken bij het invullen van het Vragenformulier Diabetes Mellitus. Hierin staan de wettelijke eisen voor autorijden met diabetes. Belangrijk is dat er ook in staat wat het CBR verstaat onder hypo unawareness. Dat is namelijk niet altijd hetzelfde als wat artsen eronder verstaan. Dit is van belang voor het juist invullen van het formulier.

  4. Laat daarna je behandelaar het Vragenformulier Diabetes Mellitus invullen. Hierop vermeldt de behandelaar bijvoorbeeld hoe je omgaat met hypo’s en of je complicaties hebt. Let op: dit is geen keuring, maar feitelijke informatie die je behandelaar op jouw verzoek aan het CBR geeft. Jouw behandelaar beoordeelt dus niet of je geschikt bent om te rijden.

  5. Stuur de ingevulde Gezondheidsverklaring en het Vragenformulier Diabetes Mellitus op naar het CBR.

Op basis van deze documenten besluit het CBR of ze aanvullende informatie, een keuring (door een internist of oogarts) of een rijtest nodig vindt. Daarna neemt het CBR een besluit over je rijgeschiktheid (wel/niet).

Filmpje

Bekijk het filmpje van JDRF Nederland over wat er allemaal komt kijken bij het halen/verlengen van je rijbewijs als je diabetes type 1 hebt.


Houd er rekening mee dat de procedure tijd kost, dus begin op tijd met je aanvraag.


Kosten

Je kunt bij het aanvragen/verlengen van je rijbewijs te maken krijgen met kosten. Voorbeelden hiervan zijn:

  • De kosten van de Gezondheidsverklaring.
  • Kosten die een arts in rekening mag brengen voor het invullen van het Diabetes Mellitus Vragenformulier.
  • Als het CBR vindt dat je gekeurd moet worden, dan zijn de kosten daarvan voor jouw rekening.
     

Meer uitleg over de kosten van rijbewijskeuringen vind je op de website van de Nederlandse Zorgautoriteit. Deze instantie bepaalt welke tarieven artsen maximaal in rekening mogen brengen.

Klacht over CBR?

Ben je het niet eens met de werkwijze van het CBR gedurende de aanvraag (duurt het bijvoorbeeld te lang?), dan kun je een klacht indienen.

Ben je het niet eens met het besluit van het CBR, dan kun je bezwaar maken. In de brief met het besluit vind je informatie over de procedure en de termijn om in bezwaar te gaan.

Rijbewijs en CBR

Het halen en verlengen van het rijbewijs kan met diabetes erg frustrerend zijn. Lees wat we hier tegen doen in ons dossier over Rijbewijs en CBR.

Een goede autoverzekering

Een goede autoverzekering

Sluit je autoverzekering af via DVN en krijg ledenkorting of een betere dekking.

Veelgestelde vragen over autorijden en diabetes

Voor het verlengen van het rijbewijs is geen keuring nodig als je reeds in bezit was van het rijbewijs toen je diabetes kreeg. Bij verlenging van het rijbewijs hoef je geen medische verklaring meer in te vullen, dus het CBR weet niet dat je diabetes hebt als je het kreeg nadat je je rijbewijs haalde. Je bent in dat geval ook niet strafbaar. Dat zou wel zo zijn als je de Gezondheidsverklaring niet naar waarheid invult. Dus geen verplichte verklaring = geen verplichte melding. Het is voor de verzekering ook niet vereist. Je dient dus zelf te bepalen of je wilt melden dat je diabetes hebt.

Als je echter een rijbewijs met aantekening hebt (omdat er al sprake was van diabetes toen je het rijbewijs voor de eerste keer kreeg) is er elke 5 jaar een keuring nodig.

Niet als daar niet specifiek om gevraagd wordt. Als je een rijbewijs hebt gehaald, ben je immers bekwaam om te rijden. Alleen bij de aanschaf van hele dure auto’s wordt er soms door de verzekeraar naar gevraagd.

Het rijbewijs van mensen met diabetes is maximaal 5 jaar geldig, dus niet de gebruikelijke 10 jaar. Dit is vastgelegd in Europese regelgeving.

Nee, in de praktijk keuren artsen hun eigen patiënten niet. Als het CBR aangeeft dat je gekeurd moet worden, kun je zelf een arts zoeken. Via de site van het CBR vind je contactgegevens.

Heb je langer dan tien jaar diabetes, dan heb je ook een verklaring nodig van de oogarts. Vaak kan je hiervoor in het ziekenhuis waar je onder behandeling bent terecht. Zeg bij het maken van de afspraak dat het om een rijbewijskeuring gaat. Het officiële formulier van het CBR voor de oogarts kan je hier downloaden. Ook deze verklaring zal je zelf moeten betalen. Om er zeker van te zijn dat je geen extra kosten maakt kun je wachten op het verzoek van het CBR om een keuring door de oogarts. Je kunt ook al jouw eigen oogarts vragen om dit formulier in te vullen. Tekst van het CBR reglement: “Bij mensen met diabetes is ten minste elke vijf of tien jaar een oogartsrapport vereist. Dat mag een recent rapport (maximaal zes maanden oud) van de eigen oogarts zijn.”

Dit mag jouw eigen oogarts zijn, maar ook een andere. Als er specialistisch onderzoek moet plaatsvinden, kan het zijn dat jouw eigen oogarts dit niet kan en zal een andere specialist gezocht moeten worden. Maar in de meeste gevallen volstaat een onderzoek door de eigen oogarts.

Het oogonderzoek voor het rijbewijs is net iets anders dan een regulier diabetes oogonderzoek. Het oogartsbezoek mag tot 6 maanden geleden zijn uitgevoerd. Maar dan moet dat wel een onderzoek zijn geweest waarbij het vragenformulier van het CBR is ingevuld. Een oogarts kan zo’n onderzoek prima combineren met de jaarlijkse controle.

Op het moment dat het zicht slecht is in één van jouw ogen, zul je onherroepelijk worden afgekeurd voor een verlenging van jouw rijbewijs. Het is voor iemand met een geldig rijbewijs sowieso niet toegestaan te rijden met een zichtbeperking (ongeacht of je diabetes hebt); en dat is ook volstrekt logisch. Advies: wacht af tot het zicht volledig hersteld is en ga dan pas rijden (of voor de oogkeuring).

Bij het aangeven dat je diabetes hebt, via de Gezondheidsverklaring, wordt gekeken naar de aard en ernst van je aandoening en welke rijbewijzen je aanvraagt. Afhankelijk van de uitkomst kan dit betekenen dat je met diverse keurende artsen te maken krijgt. Dat bepaalt de uiteindelijke duur van het traject. Als je het rijbewijs wilt verlengen dan is het slim om minimaal 4 maanden voor de verloopdatum te starten met het traject. Voor een groot rijbewijs is minimaal 6 maanden verstandig.

Het kan zijn dat je een rijtest moet afleggen. Deze rijtest legt het CBR op als er complicaties zijn die hebben geleid tot een functiestoornis met invloed op veilig rijden. Bijvoorbeeld neuropathie of amputaties. Op basis van een positieve uitslag van dit onderzoek krijg je het rijbewijs voor maximaal drie jaar.

Nee. Het CBR kan uitsluitend overgaan tot inname van het rijbewijs indien er sprake is geweest van een hypo in het verkeer. Bij de verlenging van het rijbewijs worden ernstige hypo's gedurende het afgelopen jaar wel meegenomen in de besluitvorming.

Als je op je gezondheidsverklaring hebt ingevuld dat je een epileptische aanval had tijdens een hypo, is dit niet terecht. Het CBR is dan overgegaan tot invordering vanwege een epileptische aanval. Deze epileptische aanval kan direct gelinkt worden aan de diabetes, doch niet aan epilepsie. De oorzaak van de twee is wezenlijk verschillend!

Advies: teken schriftelijk bezwaar aan, op grond van een foutieve beoordeling door de Divisie Rijgeschiktheid van het CBR. Er is géén sprake van epilepsie; er is sprake geweest van heftige gevolgen van een hypo.

Het is mogelijk om het C of D rijbewijs te halen. Je hebt een opleiding nodig om Code 95 op je rijbewijs te ontvangen.

Beroepschauffeurs die reeds bij een werkgever in dienst zijn en dan diabetes krijgen, lopen tegen een heleboel problemen op. Insulineafhankelijkheid betekent extra keuringen (1x in de 3 jaar, soms zelfs 1x per jaar) en zorgvuldige registratie van het ziektebeeld. Bij hypo-ongevoeligheid mag je niet meer rijden, en mocht je tijdens het rijden verrast worden door een hypo en daardoor een ongeluk krijgen, dan ben je het rijbewijs kwijt. Dit betekent dat werkgevers niet zitten te springen om iemand met diabetes überhaupt aan te nemen. En is het bij vrachtwagenchauffeurs moeilijk, buschauffeur worden is al helemaal niet mogelijk. Met andere woorden: het is een zeer onzekere stap om beroepschauffeur te worden, met bijzonder weinig kans van slagen.

Alle kosten voor keuringen van chauffeurs met een C/D rijbewijs dienen zelf betaald te worden en het rijbewijs is maximaal 3 jaar geldig. “Regeling eisen geschiktheid 2000” is een wettelijke regel die het CBR strikt naleeft. De voorwaarden die aan het groot rijbewijs verbonden zijn vind je hier: website CBR.

In principe is het voor het CBR geen probleem, mits er sprake is van een goede glucose-instelling, geen hypo-unawareness, geen retinopathie en minstens twee meetmomenten per dag. Wij adviseren vaker dan twee maal te meten en te zorgen dat er altijd glucose, langwerkende koolhydraten en insuline in de auto op voorraad zijn.

Wat we wel merken is dat de werkgever er vaak van overtuigd moet worden dat diabetes geen bezwaar voor uitoefening van het beroep taxichauffeur betekent. Want hoewel er geen juridische grond is om mensen met diabetes te verbieden te rijden, kan een onwillige werkgever toch lelijk dwars liggen.

Lees ook

Veilig de weg op

Veilig de weg op

Hoe bereid je je voor op een autorit als je diabetes hebt? 7 tips!

Hoe meet je?

Hoe meet je?

Meten is weten. Meet regelmatig, daarmee controleer je jezelf.

Hypo

Hypo

Hoe herken je een hypo? En wat je kunt doen om deze te voorkomen.