Neuropathie is hetzelfde als zenuwschade. Zenuwschade kan op verschillende plaatsen in je lichaam ontstaan. Dit is afhankelijk van de zenuw die beschadigd is. Iets minder dan de helft van alle mensen met diabetes krijgt met zenuwschade te maken.
Het woord neuropathie komt uit het Grieks. Het bestaat uit de woorden ‘neuron’ en ‘pathos’. Neuron betekent zenuw en pathos, ziekte of lijden. De betekenis van neuropathie is dus letterlijk ‘ziekte van de zenuwen’.
Je zenuwen sturen signalen van je hersenen naar je spieren en organen en weer terug. Zo kun je je spieren gebruiken. En je kunt warmte, kou en pijn voelen. Een beschadigde zenuw kan signalen niet meer goed doorgeven.
Het is nog niet precies bekend wat zenuwschade (neuropathie) veroorzaakt. Hoge bloedglucosewaarden kunnen schade veroorzaken aan de zenuwen. Andere risicofactoren zijn:
Je hebt ook meer kans op zenuwschade als je:
Bij mensen met diabetes is deze kans helaas groter.
Door hoge bloedglucosewaarden en sterke wisselingen van de hoeveelheid glucose in het bloed, krijgen zenuwen en bloedvaten die de zenuwen van bloed voorzien regelmatig een ‘opdonder’. Het lichaam geeft afvalstoffen dan niet meer goed af aan het bloed. Ook komen voedingsstoffen en zuurstof minder goed bij de zenuw. Hierdoor raken processen in de zenuw in de war. Na een tijd kan de zenuw beschadigd raken of zelfs doodgaan.
Hoe hoger je bloedglucose gemiddeld is en hoe meer je bloedglucose schommelt, hoe groter de kans op zenuwschade (neuropathie). Bij diabetes is die kans 30 à 40%.
“Soms als ik kom aanrijden in mijn scootmobiel en er vrij makkelijk uit stap, zie ik mensen kijken van ‘waarom doet hij dat?’. Thijs heeft als vanaf zijn vroeg jeugd diabetes type 1. Lees Neuropathie is een sluipmoordenaar en bekijk zijn verhaal in een video op Pijn van polyneuropathie.
Door zenuwschade kan functieverlies van de zenuw optreden. Ook kun je pijnklachten of tintelingen door de zenuwschade ervaren.
Lange zenuwen hebben de grootste kans om beschadigd te raken. Daardoor beginnen bij de meeste mensen de klachten het eerst bij de tenen. Langzaam breiden de klachten zich uit tot aan de onderbenen en knieën. Vanuit de vingertoppen, breiden de klachten verder uit naar je handen.
Deze klachten kunnen wijzen op schade van het autonome zenuwstelsel, maar ook andere oorzaken kunnen hebben. Ervaar je deze klachten? Overleg dan altijd met je zorgverlener.
Er zijn verschillende soorten zenuwschade:
Lees meer over de verschillende soorten zenuwschade > Soorten neuropathie (zenuwschade)
In dit e-book lees je meer over de oorzaken van zenuwschade door diabetes, de soorten zenuwschade die er zijn, de klachten en de behandeling.
Ook geven we tips voor het omgaan met zenuwschade.
Bij diabetes is zenuwschade heel moeilijk te voorkomen. Je kunt de schade soms wel vertragen of ervoor zorgen dat het niet erger wordt:
Zenuwschade kan erg pijnlijk of vervelend zijn. Klachten kunnen overgaan, maar soms zijn ze ook blijvend.
De behandeling heeft als doel het verminderen van pijn of andere klachten. Pijn bij zenuwschade hoeft niet te betekenen dat er iets ergs aan de hand is. Maar pijn kan wel veel problemen geven in je dagelijks leven.
Er zijn verschillende manieren om pijn bij zenuwschade te behandelen. Wat bij de een werkt, werkt bij de ander niet. Je moet dus uitproberen wat bij jou werkt. In het webinar Diabetes en zenuwschade: pijnlijke neuropathie stonden we uitgebreid stil bij de verschillende behandelmogelijkheden. Je kunt dit webinar gratis terugkijken.
De gesprekskaart helpt om duidelijk te maken welke klachten er zijn en in welke mate ze je dagelijkse leven beïnvloeden.
Voor pijn door neuropathie zijn verschillende medicijnen en technieken:
Je zorgverlener bespreekt met jou de opties en kijkt samen met jou wat het beste past.
Deelnemers gezocht
Stichting Centre for Human Drug Research (CHDR) en het LUMC in Leiden doen samen onderzoek naar de pijnstillende effecten van cannabisolie bij mensen met chronische pijn door neuropathie. Wil jij deelnemen aan het onderzoek? Meld je dan aan.
Dit gebeurt met kleine stroomstootjes door de huid die de zenuwen beïnvloeden. De pijn wordt daardoor minder. Er zijn 3 manieren om dit te doen:
Je arts kan ook verschillende behandelingen combineren. Bijvoorbeeld een pijnstillende crème én het prikkelen van de zenuwen. Of pijnstillers én hulpmiddelen zoals aangepaste schoenen of een steunband voor hand of arm.
Sommige mensen met zenuwpijn zoeken naar extra manieren om hun klachten te verminderen. Er zijn bijvoorbeeld crèmes met pijnstillende stoffen, voedingssupplementen (zoals alfa-liponzuur, PEA, Q10 of vitamine B1 en B12), of behandelingen zoals acupunctuur. Deze behandelingen zijn (nog) niet officieel goedgekeurd en worden daarom niet vergoed door de zorgverzekering. Als je hierover nadenkt, bespreek dit dan altijd met je zorgverlener. Samen kunnen jullie bekijken of zo’n behandeling jou misschien kan helpen.
Heb je last van tintelingen, pijn of een doof gevoel in je handen en voeten? De gesprekskaart voor (poly)neuropathie helpt je om deze klachten duidelijk te bespreken met je zorgverlener. Zo kun je samen kijken waar je last van hebt en wat dit betekent voor jou. De kaart is een handig hulpmiddel om het gesprek te starten en niets te vergeten. Zo maak je klachten makkelijker bespreekbaar en krijg je samen een beter beeld van jouw situatie. Vraag de gesprekskaart neuropathie gratis aan.
Voluit leven met diabetes. Dat is waar Diabetesvereniging Nederland voor staat. Samen zetten we ons in voor goede zorg en een beter leven voor alle mensen met diabetes.