Word lid en maak het verschil
Word lid
Neuropathie bij diabetes

Neuropathie bij diabetes

Neuropathie is hetzelfde als zenuwschade. Zenuwschade kan op verschillende plaatsen in je lichaam ontstaan. Iets minder dan de helft van alle mensen met diabetes krijgt met zenuwschade te maken.

    Wat is neuropathie?

    Neuropathie is hetzelfde als zenuwschade. Zenuwschade kan op verschillende plaatsen in je lichaam ontstaan. Dit is afhankelijk van de zenuw die beschadigd is. Iets minder dan de helft van alle mensen met diabetes krijgt met zenuwschade te maken.

    Wat is de betekenis van neuropathie?

    Het woord neuropathie komt uit het Grieks. Het bestaat uit de woorden ‘neuron’ en ‘pathos’. Neuron betekent zenuw en pathos, ziekte of lijden. De betekenis van neuropathie is dus letterlijk ‘ziekte van de zenuwen’.

    Wat doen je zenuwen?

    Je zenuwen sturen signalen van je hersenen naar je spieren en organen en weer terug. Zo kun je je spieren gebruiken. En je kunt warmte, kou en pijn voelen. Een beschadigde zenuw kan signalen niet meer goed doorgeven.

    Oorzaak zenuwschade

    Het is nog niet precies bekend wat zenuwschade (neuropathie) veroorzaakt. Hoge bloedglucosewaarden kunnen schade veroorzaken aan de zenuwen. Andere risicofactoren zijn:

    • roken
    • te veel alcohol
    • te veel verzadigd vet
    • overgewicht
    • onvoldoende beweging

    Je hebt ook meer kans op zenuwschade als je:

    • een te langzaam werkende schildklier hebt;
    • een tekort aan vitamine B1 of B12 hebt;
    • te veel vitamine B6 binnen hebt gekregen (bijvoorbeeld door supplementen);
    • een chemokuur (medicijnen tegen kanker) krijgt.

     Bij mensen met diabetes is deze kans helaas groter.

    Meer kans bij diabetes?

    Door hoge bloedglucosewaarden en sterke wisselingen van de hoeveelheid glucose in het bloed, krijgen zenuwen en bloedvaten die de zenuwen van bloed voorzien regelmatig een ‘opdonder’. Het lichaam geeft afvalstoffen dan niet meer goed af aan het bloed. Ook komen voedingsstoffen en zuurstof minder goed bij de zenuw. Hierdoor raken processen in de zenuw in de war. Na een tijd kan de zenuw beschadigd raken of zelfs doodgaan.

    Hoe hoger je bloedglucose gemiddeld is en hoe meer je bloedglucose schommelt, hoe groter de kans op zenuwschade (neuropathie). Bij diabetes is die kans 30 à 40%.

    “Soms als ik kom aanrijden in mijn scootmobiel en er vrij makkelijk uit stap, zie ik mensen kijken van ‘waarom doet hij dat?’. Thijs heeft als vanaf zijn vroeg jeugd diabetes type 1. Lees Neuropathie is een sluipmoordenaar en bekijk zijn verhaal in een video op Pijn van polyneuropathie.

    Wat zijn symptomen bij neuropathie (zenuwschade)?

    Door zenuwschade kan functieverlies van de zenuw optreden. Ook kun je pijnklachten of tintelingen door de zenuwschade ervaren.

    • Stekende of brandende pijn
    • Tintelingen
    • Kramp
    • Krachtsverlies
    • Minder voelen, zoals warmte, kou en pijn
    • Slapende handen en/of voeten

    Lange zenuwen hebben de grootste kans om beschadigd te raken. Daardoor beginnen bij de meeste mensen de klachten het eerst bij de tenen. Langzaam breiden de klachten zich uit tot aan de onderbenen en knieën. Vanuit de vingertoppen, breiden de klachten verder uit naar je handen.

    Er zijn ook andere klachten

    • Extreem zweten of helemaal niet zweten
    • Ongewild urineverlies of moeite hebben met plassen
    • Diarree of juist verstopping
    • Misselijkheid, een vol gevoel
    • Hartritmestoornissen
    • Dubbelzien
    • Erectiestoornissen of een droge vagina
    • Duizeligheid
    • Het gevoel op je huid van kleding of een dekbed heel onprettig vinden

    Deze klachten kunnen wijzen op schade van het autonome zenuwstelsel, maar ook andere oorzaken kunnen hebben. Ervaar je deze klachten? Overleg dan altijd met je zorgverlener.

    Verschillende soorten zenuwschade

    Er zijn verschillende soorten zenuwschade:

    • Mono-neuropathie: schade aan één zenuw.
    • Polyneuropathie: schade aan meerdere zenuwen.
    • Autonome neuropathie: schade aan ‘autonome zenuwen’. Dit zijn zenuwen die van en naar je organen lopen. Bijvoorbeeld je maag, darmen, blaas, hart, bloedvaten en huid.

    Lees meer over de verschillende soorten zenuwschade > Soorten neuropathie (zenuwschade)

    Ontvang het e-book over zenuwschade

    In dit e-book lees je meer over de oorzaken van zenuwschade door diabetes, de soorten zenuwschade die er zijn, de klachten en de behandeling.

    Ook geven we tips voor het omgaan met zenuwschade.

     

    Hoe voorkom je zenuwschade?

    Bij diabetes is zenuwschade heel moeilijk te voorkomen. Je kunt de schade soms wel vertragen of ervoor zorgen dat het niet erger wordt:

    De behandeling van neuropathie (zenuwschade)

    Zenuwschade kan erg pijnlijk of vervelend zijn. Klachten kunnen overgaan, maar soms zijn ze ook blijvend.

    De behandeling heeft als doel het verminderen van pijn of andere klachten. Pijn bij zenuwschade hoeft niet te betekenen dat er iets ergs aan de hand is. Maar pijn kan wel veel problemen geven in je dagelijks leven.

    Er zijn verschillende manieren om pijn bij zenuwschade te behandelen. Wat bij de een werkt, werkt bij de ander niet. Je moet dus uitproberen wat bij jou werkt. In het webinar Diabetes en zenuwschade: pijnlijke neuropathie stonden we uitgebreid stil bij de verschillende behandelmogelijkheden. Je kunt dit webinar gratis terugkijken.

    Vraag de gratis gesprekskaart pijnlijke diabetes neuropathie aan

    De gesprekskaart helpt om duidelijk te maken welke klachten er zijn en in welke mate ze je dagelijkse leven beïnvloeden.

    Pijnbestrijding bij zenuwschade

    Voor pijn door neuropathie zijn verschillende medicijnen en technieken:

    • Antidepressiva en anti-epileptica
    • Cannabis
    • Opiaatachtige middelen
    • Crèmes of pleisters met capsaïsine of lidocaïne. Capsaïcine zorgt ervoor dat pijnprikkels niet naar de hersenen gaan. In het ziekenhuis brengen ze de pleister met capsaïcine aan en deze blijft maximaal een uur zitten. Dit moet je iedere drie maanden herhalen.
    • Mindfulness, yoga of andere meditatietechnieken kunnen helpen de pijn te verminderen.
    • Fysiotherapie om in beweging te blijven en/of balansoefeningen.

    Je zorgverlener bespreekt met jou de opties en kijkt samen met jou wat het beste past.

    Deelnemers gezocht

    Stichting Centre for Human Drug Research (CHDR) en het LUMC in Leiden doen samen onderzoek naar de pijnstillende effecten van cannabisolie bij mensen met chronische pijn door neuropathie. Wil jij deelnemen aan het onderzoek? Meld je dan aan.

    MijnOnderzoeksKeuze kaart

    Prikkelen of stimuleren van de zenuwen:

    Dit gebeurt met kleine stroomstootjes door de huid die de zenuwen beïnvloeden. De pijn wordt daardoor minder. Er zijn 3 manieren om dit te doen:

    • TENS (transcutane elektrische neurostimulatie): Je krijgt kleine stroomstootjes via plakkertjes op je huid.
    • PENS (percutane elektrische neurostimulatie): De stroomstootjes worden toegediend via dunne metalen elektroden in de huid.
      Bij zowel TENS als PENS zorgen de stroomstootjes dat:
      • Er minder pijnprikkels naar de hersenen gaan
      • Er meer pijnstillende stoffen door het lichaam gaan
      • De spieren ontspannen
    • Ruggenmergstimulatie: Hierbij plaatst een arts een mini-apparaatje in je ruggenmerg. Dit apparaatje heet een neuromodulatiesysteem. Het zorgt voor elektrische stimulatie van de zenuwen van het ruggenmerg. Hiermee worden de pijnsignalen van de hersenen naar de zenuwen en andersom onderbroken. Je hebt dan minder pijn.

    Combinatiebehandeling:

    Je arts kan ook verschillende behandelingen combineren. Bijvoorbeeld een pijnstillende crème én het prikkelen van de zenuwen. Of pijnstillers én hulpmiddelen zoals aangepaste schoenen of een steunband voor hand of arm.

    Aanvullende behandelingen

    Sommige mensen met zenuwpijn zoeken naar extra manieren om hun klachten te verminderen. Er zijn bijvoorbeeld crèmes met pijnstillende stoffen, voedingssupplementen (zoals alfa-liponzuur, PEA, Q10 of vitamine B1 en B12), of behandelingen zoals acupunctuur. Deze behandelingen zijn (nog) niet officieel goedgekeurd en worden daarom niet vergoed door de zorgverzekering. Als je hierover nadenkt, bespreek dit dan altijd met je zorgverlener. Samen kunnen jullie bekijken of zo’n behandeling jou misschien kan helpen.

    Praat over neuropathie met je zorgverlener

    Heb je last van tintelingen, pijn of een doof gevoel in je handen en voeten? De gesprekskaart voor (poly)neuropathie helpt je om deze klachten duidelijk te bespreken met je zorgverlener. Zo kun je samen kijken waar je last van hebt en wat dit betekent voor jou. De kaart is een handig hulpmiddel om het gesprek te starten en niets te vergeten. Zo maak je klachten makkelijker bespreekbaar en krijg je samen een beter beeld van jouw situatie. Vraag de gesprekskaart neuropathie gratis aan.

    Downloads

    Deel artikel
    Word nú lid

    Voluit leven met diabetes. Dat is waar Diabetesvereniging Nederland voor staat. Samen zetten we ons in voor goede zorg en een beter leven voor alle mensen met diabetes.

    Word nú lid